آموزش رایگان تئوری موسیقی – درس ششم : میزان

معرفی میزان و انواع آن

میزان : در موسیقی نشانه هایی برای مشخص کردن دوره ها و تعداد ضرب در هر دوره، و تشخیص همه ی نکته های وابسته، وضع شده است. هر دوره به وسیله ی خطی عمودی، که حامل را قطع می کند، از دوره های پیش و پس از خود جدا می شود. محتوای میان این دو خط عمودی را میزان، و خط های عمودی را خط میزان می نامند. بنابراین محتوای میزان عبارت است از تعداد ضرب ها در هر دوره و جای ضرب های قوی و ضعیف. (شکل ۱)

(شکل ۱)

کسر میزان : نشانه ی دیگر تعیین کننده ی وزن در هر آهنگ یا قطعه ی موسیقی کسر میزان است. این نشانه به صورت عددی شبیه به کسر متعارفی نوشته می شود، یعنی از دو رقم، یکی در صورت و دیگر در مخرج تشکیل شده است. رقم مخرج در کسر میزان، نمودار نتی است (نسبت به گرد) که واحد ضرب قرار گرفته، برای مثال مخرج ۴ در کسر میزان نشانه ی آن است که نت سیاه (1/4 گرد) واحد ضرب است. صورت کسر میزان نماینده ی تعداد واحد ضرب در هر میزان است، برای مثال صورت ۲ نشانه ی میزان دو ضربی، ۳ در صورت نشان دهنده ی میزان سه ضربی و ۴ نمودار میزان چهار ضربی است.

گونه های میزان : میزان بر چهار گونه است :

۱ . میزان دوتایی : هر دوره ی آن متشکل است از دو ضرب (یا توان هایی از دو ضرب).

۲ . میزان سه تایی : هر دوره ی آن متشکل از سه ضربه است.

گونه های ۱ و ۲ را میزان های ساده می گویند. در شکل ۲ انواع میزان ساده آمده است :

(شکل ۲)

۳ . میزان ترکیبی : میزان ترکیبی در واقع میزان ساده ای است که هر واحد ضربه در آن به سه قسمت تقسیم شده و این قسمت های سه گانه تا اندازه ای واحد ضرب پنداشته شده اند. این میزان را از آن جهت ترکیبی گویند که هم واحد اصلی و هم واحد سه تایی در آن نقش دارند. به گفته ی دیگر، هر میزان ساده را میتوان با نقطه دار کردن شکل نت واحد ضربه، به میزان ترکیبی تبدیل کرد. در شکل ۳ انواع میزان ترکیبی آمده است :

(شکل ۳)

۴ . میزان پیچیده و لنگ : در ساده ترین تعریف، هر دوره ی این میزان آمیزه ای است از مضرب ها و مجموع های اعداد ۲ و ۳ که در آینده بیشتر درباره ی این مطلب توضیح خواهیم داد.

منبع : تئوری بنیادی موسیقی نوشته ی پرویز منصوری

با نظر دادن، ما را در ادامه ی این راه یاری کنید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *